Παναγία, Βροντὴ ἡ τοὺς ἐχθροὺς καταπλήττουσα

Παναγία, Βροντὴ ἡ τοὺς ἐχθροὺς καταπλήττουσα
Γράφει γιὰ τὴν «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»
ὁ Δρ Χαραλάμπης Μ. Μπούσιας,
Μέγας Ὑμνογράφος τῆς τῶν Ἀλεξανδρέων Ἐκκλησίας

 Ἡ Παναγία Παρθένος ὑπῆρξε ἀνέκαθεν γιὰ τοὺς εὐσεβεῖς Χριστιανοὺς ἡ ἑτοίμη προστασία, ἡ παραμυθία, τὸ καταφύγιο, ἡ χαρά, ἡ θεία πρὸς τὸν Υἱό της καὶ Θεό μας πρέσβειρα. Γιὰ ἐμᾶς, τὸ εὐλογημένο γένος τῶν Ἑλλήνων ὑπῆρξε, ὑπάρχει καὶ θὰ ὑπάρχει ἡ «ἀκαταίσχυντος προστασία» ἡ «ὑπέρμαχος στρατηγός», ὁ «πύρινος στῦλος» ποὺ φώτισε καὶ φωτίζει, ποὺ ὁδήγησε καὶ ὁδηγεῖ ὅλο τὸ Ρωμαίϊκο γένος στὸ δρόμο τοῦ θριάμβου καὶ τῆς δόξης, στὸ δρόμο τῆς μέσα ἀπὸ περιπέτειες εἰρήνης καὶ προόδου, στὸ δρόμο τῆς σωτηρίας. Ἡ Παναγία μας εἶναι αὐτὴ που συνοδοιπόρησε μαζί μας στὴ διαδρομὴ τῶν αἰώνων καὶ μᾶς προστάτεψε ἀπὸ τοὺς ἐπίβουλους ἐχθρούς μας. Εἶναι ἡ «βροντὴ ἡ τοὺς ἐχθροὺς καταπλήττουσα», ἡ ἀστραπὴ καὶ ὁ κεραυνὸς ποὺ κατακεραυνώνει τοὺς ἐπιβούλους τῆς ἐλευθερίας καὶ ἀνεξαρτησίας μας, ὅλους αὐτοὺς ποὺ πολεμοῦν κάθε πιστὸ στὸ Εὐαγγέλιο τοῦ μεγαλοδύναμου Υἱοῦ της.

Read More ->>

Τι σημαίνει: Μαρία – Θεοτόκος – Παναγία

Τι σημαίνει: Μαρία – Θεοτόκος – Παναγία
Μαρία

Ασφαλώς δεν είναι γνωστό σε πολύ κόσμο το τι σημαίνει το όνομα Μαρία, και το οποίο είναι το καθ” αυτό όνομα που της δόθηκε αρχικά, και που αναφέρεται στην Καινή Διαθήκη και δεν της δόθηκε τυχαία.«Το πανσεβάσμιον και κεχαριτωμένον όνομα της Μαρίας προσφυέστατα και αρμοδιώτατα εδόθη εις την αειπάρθενον Θεοτόκον κατά πρόγνωση και βουλή Θεού,παρά του οποίου ήταν ωρισμένη να γίνη Μητέρα Αυτού.Σημαίνει δε το όνομα Μαρία: Παντοδυναμία, τουτέστιν εκείνη η οποία ήνωσε τα δύο άκρα αντικείμενα Θεό και άνθρωπο.

Ακόμη σημαίνει Σοφία, η οποία βρήκε τον τρόπο δια να ενώση δύο φύσεις σε μια υπόσταση, χωρίς να συγχύση τα ιδιώματα των φύσεων.Και τρίτον σημαίνει Αγαθότης, ήτοι χάρις, η οποία εθεοποίησε την ανθρώπινη φύση και ανεβίβασε αυτή υπεράνω των ουρανίων δυνάμεων. Αυτά τα τρία περιέχει το όνομα Μαρία.Δόθηκε διότι έμελλε να υπηρετήσει το μυστήριο της ενσάρκου οικονομίας.

…» Το όνομα Μαρία παράγεται από το εβραϊκό Αϊός το οποίο δηλοί Κύριος και ερμηνεύεται Κυρία διότι, ως Μήτηρ Θεού κυριεύει και εξουσιάζει ουράνια και επίγεια κτίσματα.

Έχει δε την κυριότητα της δυνάμεως επειδή το θεμέλιο της κυριότητος είναι η δύναμις».

(Αγ. Νικοδήμου Αγιορείτου, στην ερμηνεία της ενάτης ωδής της Παρθένου)

Θεοτόκος

Read More ->>

Ο Αγ. Ιωάννης Δαμασκηνός περι της Παναγίας Θεοτόκου

Από τον πνευματικόν πατέρα μου παρέλαβον ότι πρέπει να θέτωμεν «φυλακήν τω στόματι» ημών όταν ομιλώμεν περί των μυστηρίων του Χριστού. Πόσω μάλλον πρέπει να κάνωμεν τούτο όταν ομιλώμεν περί του «μυστηρίου των μυστηρίων» του Χριστού περί της Παναγίας και Υπερευλογημένης Θεοτόκου και Αειπαρθένου Μητρός Του. Εάν ο θεόπτης Μωϋσής με φόβον και έντρομος «ευλαβείτο κατεμβλέψαι» ενώπιον της αφλέκτου βάτου, που ήτο μόνον η «σκιά της αληθείας», σκιά της αληθινής Βάτου, της Παναγίας Θεοτόκου, τι άλλο να κάνωμεν ημείς οι αμαρτωλοί και ανάξιοι, όταν πρόκειται να ομιλήσωμεν δια την Παναγίαν Θεοτόκον, παρά να προσευχώμεθα πρώτον ταπεινά μαζί με όλον το πλήρωμα της Εκκλησίας του Χριστού, έχοντας τους αγίους υμνωδούς μας ως κανονάρχας και τελετάρχας:

Τείχισόν μου τας φρένας, Σωτήρ μου·

το γαρ τείχος του κόσμου ανυμνήσαι τολμώ,

την άχραντον Μητέρα Σου·

εν πύργω ρημάτων ενίσχυσόν με,

και εν βάρεσιν εννοιών οχύρωσόν με·

Συ γαρ βοάς των αιτούντων πιστώς τας αιτήσεις πληρούν.

Συ ουν μοι δώρησαι γλώτταν,

προφοράν,

και λογισμόν ακαταίσχυντον·

πάσα γαρ δόσις ελλάμψεως παρά Σου καταπέμπεται,

Φωταγωγέ,

ο μήτραν οικήσας αειπάρθενον»1.

Read More ->>

Η Παναγία είναι η ελπίδα των απελπισμένων

 Φώτης Κόντογλου

 Σήμερα γιορτάζουμε την ένδοξη Κοίμηση της Παναγίας. Σ’ αμέτρητες εκκλησίες και μοναστήρια χτυπούνε οι καμπάνες και ψέλνουνε οι ψαλτάδες. Τα πιο πολλά είναι στης Παναγίας τ’ όνομα και πανηγυρίζουνε σήμερα την Κοίμηση της Θεοτόκου. Μα αυτή δεν είναι γιορτή θανάτου, είναι γιορτή χαράς και θρίαμβος, γιατί αυτή που κοιμήθηκε είναι η Μητέρα της Ζωής, όπως λέγει εκείνο το θεσπέσιο δοξαστικό που λένε σήμερα στη Λειτουργία: «Τη αθανάτω σου κοιμήσει Θεοτόκε μήτηρ της ζωής, νεφέλαι τους αποστόλους αιθέριους διήρπαζον και κοσμικώς διεσπαρμένους, ομοχώρους παρέστησαν τω αχράντω σου σώματι, ο και κηδεύσαντες σεπτώς, την φωνήν του Γαβριήλ μελωδούντες ανεβόων. Χαίρε, κεχαριτωμένη παρθένε, μήτερ ανύμφευτε, ο Κύριος μετά σου. Μεθ’ ων, ως Υιός σου και θεόν ημών ικέτευε σωθήναι τας ψυχάς ημών».

Σήμερα όλη η Ελλάδα μοσχοβολά από το ευωδέστατο σκήνωμα της Παναγίας, που είναι η μητέρα των ορφανεμένων, η ελπίδα των απελπισμένων, η χαρά των θλιμμένων, το ραβδί των τυφλών, η άγκυρα των θαλασσοδαρμένων. Κι απ’ άκρη σε άκρη της Ελλάδας, στις πολιτείες, στα χωριά, στα μοναστήρια και στις σκήτες, απάνω στα δασωμένα βουνά, στα λαγκάδια, στις σπηλιές, στα γαλανά τα κύματα που δροσοαφρίζουνε από τον πελαγίσιον αγέρα, στα νησιά και στα ρημόνησα, στους κάβους, παντού αντιλαλεί η υμνολογία που ψέλνουνε οι ψαλτάδες για την ταπεινή βασίλισσα που κοιμήθηκε.

Read More ->>

Η Παναγία στή Νεοελληνική Γραμματεία

                      ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΕΙΣ ΤΗΝ ΘΕΟΤΟΚΟΝ

Όπως οι εκκλησίες για την Παναγιά είναι σπαρμένες σε όλη την Ελλάδα, όλες θαυματουργές, διότι δεν είναι μακριά από κάθε πιστού το δάκρυ η Παναγιά, έτσι και η νεοελληνική γραμματεία είναι γεμάτη από «εικονίσματα» για τη χάρη Της. Επιλέγουμε ορισμένα από τα πάρα πολλά κείμενα που μαρτυρούν την πίστη στη Θεοτόκο του λαού μας. Στην αγκάλη της Παναγιάς απόθεσε ο Έλληνας τη λευτεριά του και την ύπαρξη της πατρίδας του, από τα χέρια Της περιμένει βοήθεια για να αντιμετωπίσει τίς δυσκολίες της ζωής του, στο πονεμένο βλέμμα Της βρίσκει το βάλσαμο του δικού του πόνου.

             Προσφωνήσεις   προς την Υπεραγίαν Θεοτόκον

 Χαίρε, Θεοτόκε Παρθένε, χαίρε κεχαριτωμένη Μαρία, ο Κύριος μετά Σου, χαίρε η τον ασπασμόν του Αγγέλου δεξαμένη, χαίρε η αξιωθείσα γενέσθαι Μήτηρ Θεού.

 Σύ εί, Θεογεννήτρια, της σωτηρίας ημών το κεφάλαιον. 

Σύ εί, Θεομήτορ, η τροφός της ζωής ημών. 

Σύ εί, Αείπάρθενος Κόρη, η ευφροσύνη πασών των γενεών

 Σύ εί, Παρθενομήτορ, η πέτρα η ποτίσασα τους διψώντας την ζωήν.

 Σύ εί. Απείρόγαμος Μήτηρ, η διάδοχος τροφή του μάννα. 

Σύ εί , Άγαμος Νύμφη, η διάκονος της τροφής της αγίας. 

Σύ εί, Ζωοτόκος, η έμψυχος τράπεζα η τον άρτον ζωής χωρήσασα. 

Σύ εί, Καλλιτόκος, η ακένωτος πηγή, η το ύδωρ το ζων αναβλύσασα. 

Σύ εί, Μητροπάρθενε, η ανήροτος χώρα, η τον θείον βλαστήσασα στάχυν.

 Σύ εί. Πανάμωμος Νύμφη, το ηδύπνοον κρίνον το πιστούς ευωδιάζον. 

Σύ εί, Πανακήρατος Κόρη, το σκήπτρον της Ορθοδοξίας.

 Σύ εί, Αγνή Παρθένε, ο πύργος ο ασάλευτος της Εκκλησίας.

 Σύ εί, του κόσμου Δέσποινα, όχημα το Πανάγιον του επί των Χερουβείμ.

 Σύ εί, των αγγέλων Βασίλισσα, το πανάριστον οίκημα του επί των Σεραφείμ.

Read More ->>

Η Παναγία εις την Νεοελληνικήν Ποίησιν

Ασχολούμένος άλλοτε με το θέμα της Παναγίας και της συλλογής    «Άνθη ευλαβείας» έγραφα ότι η Παρθένος, η γλυκεία μήτηρ του  Θεανθρώπου, σύμβολον αγιωσύνης και αγνότητος, αλλά ταυτοχρό·  νως και μητρικής αγάπης και πόνου, απετέλεσεν εις όλας τας επο

a χάς θέμα ιδιαιτέρως προσφιλές εις τους ποιητάς, από των πρώτων χριστιανικών χρόνων μέχρι της εποχής μας, και εις την ορθόδοξον Ανατολήν και εις την καθολικήν Δύσιν.

Εις την φιλολογίαν αυτήν, την πρώτην θέσιν κατέχει αναμφιβόλως η βυζαντινή υμνογραφία. Ουδέποτε άλλοτε η μορφή της Θεοτόκου εύρε τόσον υψηλόν, τόσον λυρικόν και τόσον εμπνευσμένον από βαθυτάτην πίστιν ύμνον:

                                      Χαίρε, δι’ ης η χαρά εκλάμψει,

                                      Χαίρε, δι’ ης η αρά εκλείψει...

                                      Χαίρε, ύψος δυσανάβατον ανθρωπίνοις λογισμοίς,

                                      Χαίρε, βάθος δυσθεώρητον και αγγέλων οφθαλμοίς...

θα ψάλλουν προς την Θεομήτορα οι απελευθερωθέντες εκ του εχθρικού κινδύνου Βυζαντινοί, ο δε νεώτερος Πίνδαρος της εκκλησιαστικής ποιήσεως, Ρωμανός ο Μελωδός, θα υμνήση κατά τον συγκινητικώτερον τρόπον τον πόνον της δυστυχούς Μητρός, ήτις βλέπει αγόμενον εις τον βωμόν του μαρτυρίου και της θυσίας το ίδιον αυτής τέκνον:

Τον ίδιον άρνα η αμνάς θεωρούσα προς σφαγήν ελκόμενον ηκολούθη Μαρία τρυχομένη  μεθ’ ετέρων γυναικών

Read More ->>

Άγιος Νεκτάριος - Ο σεβασμός των Πιστών στην Παναγία

Η Θεοτόκος τοσούτου απέλαυε σεβασμού παρά των πιστών, τοσαύτης τιμής και αγάπης, ώστε προς ταύτην μετά Θεόν, πλην της λατρείας, τα δευτερεία της τιμής, του σεβασμού και της αγάπης απέδιδαν.

Ο σεβασμός των πιστών προς την παρθένον Θεοτόκον Μαρίαν ανέρχεται εις αυτόν τον Α’ και Β’ αιώνα και επεβάλλετο υπ’ αυτών των Ιερών Γραφών μνημονευουσών του ονόματος αυτής ως κεχαριτωμένης και ευλογημένης και ως ευρούσης χάριν παρά τω Θεώ μόνης μεταξύ πασών των γυναικών. Αυτή η Θεοτόκος εν πνεύματι προφητικό ήδη αναγγέλλει την περιωπήν αυτής μεταξύ πασών των γενεών, λέγουσα: «Ιδού γαρ από του νυν μακαριούσί με πάσαι αι γενεαί κ.τ.λ.» (Λουκ. α’ 48). Και αληθώς από του χρόνου εκείνου ήρξατο ο μακαρισμός της Θεοτόκου.

Την Θεοτόκον εμακάρισε πρώτη η Ελισάβετ, ήτις, πλησθείσα πνεύματος αγίου, ανεφώνησε φωνή μεγάλη και είπεν «Ευλογημένη Συ εν γυναιξί και ευλογημένος ο καρπός της κοιλίας Σου και μακαρία η πιστεύσασα ότι έσται τελείωσις τοις λελαλημένοις αυτή παρά Κυρίου» (Λουκ. α’ 4245). Επίσης, αι σύγχρονοι γυναίκες, αι θεωρούσαι την Παρθένον αγκαλοφορούσαν το Θειον Βρέφος, θα εμακάριζον Αυτήν. 0 ευαγγελιστής Λουκάς αναφέρει την επάρασαν φωνήν εκ του όχλου και μακαρίσασαν τη γαλακτοτροφήσασαν τον Κύριον Μητέρα (ια’ 27).

Read More ->>

Λαογραφικά

Στό Ζαγόρι Ηπείρου, «πρωί πρωί, πριν βάλουν τίποτα στο στόμα τους, τρώγουν κόκκινα κράνα (ήταν γνωστό αντιπυρετικό τότε), για να είναι γεροί όλο τον χρόνο».

Με το γάλα που δεν κατανάλωναν την περίοδο της νηστείας, έφτιαχναν τραχανάδες, χυλοπίτες κ.ά.

Την 1η Αυγούστου, σε διάφορα μέρη της πατρίδας μας, συνήθιζαν να πλένουν τα χάλκινα σκεύη και να προσφέρουν σταφύλια, σύκα και ελιές σ’ όσους δεν είχαν για να φάνε εκείνη την ημέρα.

Την 6η Αυγούστου (Μεταμόρφωση του Σωτήρα) έφερναν στην εκκλησία κι ευλογούσαν τα πρώτα σταφύλια, με ειδική ευχή. Κατόπιν τα μοίραζαν στο εκκλησίασμα.

Η εορτή των Εισοδίων της Θεοτόκου σφραγίζει το τέλος ή αλλού το μέσον της σποράς. Έτσι ο λαός τη λέει Αποσπορίτισσα ή Μεσοσπορίτισσα και τη θεωρεί προστάτρια της σοδειάς (Εισόδια), γι’ αυτό και «Αποσοδειά» και προς τιμήν της «εισάγει» συμβολικά, κατά αρχαία συνήθεια (πανσπερμία), στον ναό «πολυσπόρια» ή «μπουμπόλια» ή «μπουσμπουρέλια». Την παραμονή ή και ανήμερα των Εισοδίων, αλλά και του αγίου Ανδρέα, με έσχατο χρονικό όριο της Αγίας Βαρβάρας (4 Δεκεμβρίου), οι νοικοκυρές έβραζαν πολλά σπόρια μαζί: σιτάρι, κριθάρι, σίκαλη, καλαμπόκι, φασόλια, ρεβίθια, κουκιά και τα μοίραζαν υπό τύπον κολλύβων στη γειτονιά «για να γίνουν τα σπαρμένα». Από αυτά ένα πιάτο «εισάγουν» στην εκκλησία, όπου διαβάζεται κατά τη λειτουργία και μοιράζεται στο εκκλησίασμα.

Read More ->>

Οι Παρακλητικοί Κανόνες στην Παναγία

Ο Αύγουστος είναι ο μήνας της Παναγίας. Η μεγάλη εορτή της Κοιμήσεως, της μνήμης της Θεοτόκου, που ετέθη ακριβώς στο μέσον του μηνός αυτού, ήταν αιτία και όλες οι ήμερες του να πάρουν σιγά  σιγά έναν θεομητορικό χαρακτήρα. Οι δεκατέσσερις πρώτες ήμερες μπορούμε να πούμε ότι είναι τα προεόρτιά της και οι υπόλοιπες τα μεθέορτα, η παράταση της μεγάλης αυτής θεομητορικής εορτής.

Κατά την αυστηρά εορτολογική τάξη, προεόρτιος ημέρα είναι μόνον η παραμονή, η 14η του μηνός, κατά την οποία και μόνο υπάρχουν ειδικά τροπάρια στην εκκλησιαστική ακολουθία. Αλλά το λειτουργικό έθιμο, που σήμερα αποτελεί πια γενικώς καθιερωμένη παράδοση, συνέδεσε όλες τις προ της εορτής ημέρες με την προπαρασκευή για τον εορτασμό της μνήμης της Παναγίας, αφ’ ενός μεν με την προπαρασκευαστική νηστεία, αφ’ ετέρου δε με την ψαλμωδία των παρακλητικών κανόνων προς αυτήν μετά τον εσπερινό των ήμερων αυτών. Η μεθέορτος πάλι περίοδος κατά το ισχύον τυπικό λήγει την 23η Αυγούστου, ήμερα κατά την οποία «αποδίδεται» η εορτή, τα Εννιάμερα.

Read More ->>

Η Υπέρμαχος Στρατηγός του Έθνους

Εκοιμήθης, παρθένος και μητέρα, εις Γεσθημανή, για ν’ ανέβεις, «πλατυτέρα νεφέλης», πλάι στον θρόνο του Άπλαστου, βασίλισσα των  Αγίων και των Αγγέλων, μεσίτρια όλων των αμαρτωλών, όλων των παραπονεμένων, όλων των κατατρεγμένων, όλων των πεινασμένων γι’ αλήθεια και διψασμένων για δικαιοσύνη, που ο υιός σου τους έχει τάξει τη Βασιλεία των Ουρανών.

 Άφταστο ποίημα αιθέριας αγνότητας και ταπεινωσύνης, έφεξες, με το φως της θείας μορφής σου, στους συφοριασμένους σκλάβους, που αναδεύονταν μέσα στην τρισκότιδη ρωμαϊκή κατακόμβη, να βρουν τον δρόμο του λυτρωμού. Στάθηκες γι’ αυτούς ολόθερμη αγκάλη συμπόνιας, παρηγοριά γλυκύτατη, δίδαγμα εγκαρτέρησης, ταμείο αστέρευτων ελπίδων, αλλά κι αλάθευτη οδηγήτρα στην πορεία της νίκης και του θριάμβου.

Κι όταν ο Έλληνας, που ακόμα κυμάτιζε στα μάτια του ο φαντασμαγορικός πλούτος του Δωδεκαθέου, αγκάλιασε με πάθος την Καινούργια Πίστη, βρήκε στη μορφή σου κάποια γνώριμα στοιχεία μιας άλλης Παρθένου, που είχε λατρέψει επί αιώνες, της κόρης του Δία. Μ’ αντί για κράνος πολέμου έλαμπε τώρα στη θεία κεφαλή σου ο φωτοστέφανος της αγιωσύνης. Κι αντί γι’ ασπίδα και δόρυ κρατούσες στα τρυφερά σου χέρια τον μονογενή σου, άπειρα πιο δυνατό από κάθε άλλον οπλισμό. Έτσι σε προσκύνησε, σαν μια έκφραση καινούργια κι απροσμέτρητα πιο στοχαστική της παλιάς του λατρείας. Κι έτσι σου τόνισε ύμνους απαράμιλλους, που, μπροστά τους, τα εγκώμια της Αθηνάς μοιάζουν φτωχά, ξεθωριασμένα στολίδια.

Read More ->>

Η Θεοσκέπαστη

Εξαφνα ψίθυρος σιγονότατος, ψαλμωδία κατανυκτική, φωνή ικέτις, μπερδεύοντας με τη φωνή της ερημίας και της θαλάσσης, έφτασε στ’ αυτιά μας. Χείλη γυναικεία έψελναν ύμνους χριστιανικούς. Κάτω απ’ τα ερείπια του κάστρου των Φράγκων, η ταπεινή μελωδία της Ορθοδοξίας, βεβαίωση της συνέχειας, τι συγκίνηση που ήταν!

 Σαν να μας έσεισε αγέρας βίαιος. Κάμαμε ακόμα λίγα βήματα. Και τότε πρόβαλε μπρος στα μάτια μας, όραμα θαμπωτικό, αλησμόνητο για πάντα, άσπρο, πάλλευκο: η «Θεοσκέπαστη». Πάνω απ’ τα κρεμαστά νερά, στον άγριο βράχο, πάνω απ’ το ηφαίστειο.

 Οι ύμνοι τώρα έρχονται πιο καθαροί. Προχωρήσαμε, μπήκαμε στη Θεοσκέπαστη. Κατακάθαρο. γυμνό, κατάγυμνο ήταν το ξωκκλήσι, καθώς όλα τα ξωκκλήσια των Ελλήνων. Μονάχα ένα ξυλόγλυπτο, παλιό, παμπάλαιο τέμπλο. Και μπρος στο Ιερό, κάτω απ’ το φαγωμένο τέμπλο, γονατισμένες πάνω στις πλάκες, με σκυφτό κεφάλι, αποτραβηγμένες στη δέησή τους, μονάχες με τον εαυτό τους και με το Θεό, ξιπόλυτες, οι μαυροφορεμένες γυναίκες, που είχαμε δει από μακριά, έψελναν. Η μια διάβαζε τα τροπάρια απ’ τη Σύνοψη, οι άλλες, οι αγράμματες, μουρμούριζαν μαζί της.

Read More ->>

Η Παναγία η Γλυκοφιλούσα

Επάνω εις τον βράχον ήτο κτισμένον το παρεκκλήσιον, μαστιζόμενον από θύελλας και λαίλαπας, λικνιζόμενον από το αειτάραχον και πολύρροιβδον κύμα, ναναριζόμενον από τα άσματα τα οποία ο άνεμος έψαλλε δι’  αυτό εις τους σκληρούς βράχους και εις τα ηχώδη άντρα. Οι τέσσαρες τοίχοι ίσταντο ακόμη αρραγείς, πετροθεμελιωμένοι, σώζοντες μικρόν επίχρισμα από παλαιού καιρού περί την μεσημβρινοδυτικήν γωνίαν, χορταριασμένοι και μαυροπράσινοι περί την βορειανατολικήν. Η στέγη, φέρουσα ακόμη ολίγας κεράμους και πλάκας, εστηρίζετο επί δοκού με πολλάς ακτίνας εκ σκληράς καστανέας. Ολόγυρα εις τους τοίχους, υψηλά άνω των υπερθύρων και υπό τα γείσα της στέγης, ωραία μικρά πινάκια παλαιών χρόνων ήσαν εγκολλημένα, σχηματίζοντα μέγαν σταυρόν επί της χιβάδος του ιερού Βήματος προς ανατολάς, μετά υποποδίου εις σχήμα ανεστραμμένου Τ εκ πέντε άλλων πινακίων, και άλλους δύο σταυρούς δεξιόθεν και αριστερόθεν, ύπερθεν των δυο παραθύρων του χορού, και τέταρτον σταυρόν άνωθεν της φλιάς της εισόδου, δυσμόθεν. Και τα ωραία παλαιά πιατάκια ήσαν όλα χρωματιστά, γαλάζια και υποπράσινα και κιτρινωπά και λευκά, με κλαδάκια και με λούλουδα και με ανθρωπάκια και με πουλιά, φιλοκάλως και κομψώς διατεθειμένα, στίλβοντα εις τον ήλιον, χάρμα των οφθαλμών, κειμήλια υψηλά κείμενα, στερεά βαλμένα εις τας κόγχας των, αφελή αναθήματα, λείψανα παλαιών χρόνων, περισώσματα αρπαγών και δηώσεων παντοίων. [...] Και ο απλούς ούτος στολισμός παρείχε μεγάλην χάριν, μεμειγμένην με άρρητον τρυφερόν θέλγητρον, εις το μικρόν βραχοφυτευμένον παρεκκλήσιον, εμπνέων εις τον επισκέπτην μεγάλην επιθυμίαν να διασκελίση το κατώφλιον, να εισέλθη εις τον πενιχρόν ναΐσκον, ν’ ανάψη κηρίον, να κάμη τον σταυρόν του, και ν’ ασπασθή ευλαβώς την εικόνα της Παναγίας της Γλυκοφιλούσης, της ζωγραφισμένης παρειάν με παρειάν με το πρόσωπον του υπερθέου και υπερηγαπημένου Βρέφους της [...]

Read More ->>

Ο Ακάθιστος Ύμνος

Τοιαύτη υπήρξεν η έκβασις της πρώτης πολιορκίας ην υπέστη η μεγάλη του μεσαιωνικού ελληνισμού πρωτεύουσα· έκβασις αείμνηστος, διότι αν η Κωνσταντινούπολή υπέκυπτεν εις τους Πέρσας, επειδή μετ’ ου πολύ οι Πέρσαι εφάνησαν ανίκανοι ν’ αντισταθώσιν εις τους μωαμεθανούς, μετά των Περσών ήθελε και ο ελληνισμός υποκύψει έκτοτε εις τους νέους τούτους πολεμίους, και πιθανώτατα εξαφανισθή από του προσώπου της γης, όπως εξηλείφθη τόντι από των χωρών όσαι κατελήφθησαν έκτοτε υπό των Αράβων ήτοι από της Συρίας, από της Αιγύπτου, από της Μεσοποταμίας. Ενώ λυτρωθείσης ήδη της Κωνσταντινουπόλεως, οι μεν Πέρσαι εδουλώθησαν μετ’ ολίγον υπό των μωαμεθανών, αλλ’ ο ελληνισμός αντέσχεν έτι εις αυτούς επί 800 και επέκεινα ενιαυτούς. Και απέβαλε μεν επί τέλους την πολιτικήν ανεξαρτησίαν, διά του τουρκικού μωαμεθανισμού, αλλά διέσωσε την εθνικήν ύπαρξιν, διότι ο τουρκικός μωαμεθανισμός απέβη πολύ ολιγώτερον του αραβικού καταστρεπτικός των εθνοτήτων. Όθεν εάν σήμερον υπάρχει ελληνισμός, τούτο Οφείλεται κατά πρώτον λόγον εις την ματαίωσιν της πρώτης ταύτης υπό των βαρβάρων πολιορκίας της Κωσταντινουπόλεως.

Read More ->>

Η λατρεία της Μεγαλόχαρης στήν Αθήνα

ΒΥΡΩΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ

Η λατρεία της Μεγαλόχαρης στήν  Αθήνα

Σε καμιά πόλη στον κόσμο δεν λατρεύτηκε η Παναγία τόσο, όσο εδώ στην Αθήνα, και καμιά πόλη, ανάλογα με τον πληθυσμό της, δεν είχε τόσες εκκλησίες και τόσα μοναστήρια κτισμένα στ’ όνομα της Θεομήτορος, όσα είχαν άλλοτε αι Αθήναι. Αυτό νομίζω πως οφείλεται σε δυο αξιοπρόσεχτα γεγονότα. Γεγονότα που έχουν συνδέσει την Παναγία με την πόλη του Φωτός και του Πνεύματος.

Ερχόμεθα στο πρώτο. Όπως μας λέγει η παράδοση της πίστης μας, όταν ο Χριστός αποφάσισε να πάρει από τον πρόσκαιρο κόσμο τη Μητέρα Του για να την έχει πλάι Του, την ειδοποίησε τρεις μέρες πριν μ’ έναν Άγγελο Του. Μετά το άγγελμα αυτό, η Μεγαλόχαρη ανέβηκε στο Όρος των Ελαιών για να προσευχηθεί και να ευχαριστήσει το παιδί της. Ταυτόχρονα νεφέλαι άρπαξαν από τα πέρατα της γης τους Αποστόλους και τους έφεραν στο σπίτι της Παναγίας για να παρευρίσκονται κατά την κοίμησή Της, και εκεί άραντες το σώμα με ύμνους και ψαλμούς έφεραν εις το Χωρίον Γεθσημανή, και έθαψαν το πανάχραντό της σώμα.

Read More ->>

Πρόλογος

Η ΠΑΡΘΕΝΟΣ ΜΑΡΙΑ Η ΜΗΤΕΡΑ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ

Χαραλάμπους Νεοφύτου

Πρεσβυτέρου

Πρόλογος

 Στην κορυφή των αγίων μορφών του Χριστιανισμού , πιό ψηλά άπ’ όλους τους οσίους καί ομολογητές, τους πατέρες καί μάρτυρες, τους προφήτες καί άποστόλους, άλλά καί άπό τους άγγέλους άκόμη βρίσκεται ή ολόλαμπρη μορφή τής ύπεραγίας Θεοτόκου, άφοΰ αυτή είναι ή «Τιμιωτέρα των Χερουβείμ καί ενδοξότερα των Σεραφείμ».

Ή Παναγία μας υπήρξε ή «ευλογημένη εν γυναιξίν», τό εκλεκτό δοχείο του Αχώρητου Θεού  διότι:« τόν άχώρητον εν παντί, έχώρεσεν εν γαστρί» καί έγινε «πλατυτέρα τών ουρανών».

Ή μοναδική αυτή τιμή που έκαμε ό πανάγαθος Θεός στή Θεοτόκο Μαρία προκαλει έκπληξη στον κάθε καλοπροαίρετο ερευνητή τής προσωπηκότητάς της. Καί προβάλλει μόνο του τό ερώτημα: Γιατί ό Πάνσοφος Θεός προτίμησε τήν ταπεινή Μαρία άπό τόσες άλλες νέες γυναίκες; Τί τό ιδιαίτερο καί ξεχωριστό είχε αυτή άπό τίς άλλες; Γιατί ό Αρχάγγελος Γαβριήλ προσπέρασε τά μέγαρα, καί τ’ άλλα άρχοντικά τών διαφόρων φημισμένων μεγαλουπόλεων καί κατευθΰνθηκε στό φτωχικό σπίτι τής άσημης πολίχνης Ναζαρέτ;

Τήν άπάντηση στό ερώτημα αυτό μάς τή δίνει ή προσφώνηση του  Αρχαγγέλου: «Χαιρε κεχαριτωμένη Μαρία...». Φορτωμένη χάριτες, περιβόλι τών άρετών ή καρδιά της, ήταν ή διαλεκτή άνάμεσα στίς διαλεκτές.

Read More ->>

Προτυπώσεις της Παρθένου στην Παλαιά Διαθήκη

4.Προτυπώσεις της Παρθένου στην Παλαιά Διαθήκη

Συνήθως όλοι  οί άνθρωποι έχουμε μόνο ιστορία. Μόνο ό Χριστός καί ή παναγία μητέρα Του έχουν προϊστορία. Δηλαδή, πρίν γεννηθούν γινότα άναφορά σ’ αύτοΰς καί στό έργο που θά έπιτελούσαν δταν θά έρχονταν στη ζωή αυτή. Γι’ Αύτοΰς μίλησαν οί Προφήτες, άλλά καί στή ζωή των Εβραίων, καί κυρίως στή λατρευτική τους ζωή, πολλά πράγματα συμβόλιζαν τό Χριστό καί τήν Παρθένο Μαρία πού θά γινόταν Μητέρα Του.

Επειδή εδώ τό θέμα μας είναι ή Παρθένος, θά μάς άπασχολήσουν οί προτυπώσεις πού άναφέρονται σ’ Αυτήν. Όπως φαίνεται άπό τά πράγματα, ή Παναγία μας ήταν περιεχόμενο άλλά καί κορυφή τής Παλαιάς Διαθήκης.

Έτσι στό πρώτο βιβλίο τής Γραφής, συναντούμε τόν πρώτο συμβολισμό. Μετά τήν παράβαση τού Άδάμ, ό Κύριος διαλέγεται μέ τούς παραβάτες καί ιδού τί λέγει στό φίδι: « Καί έχθραν θήσω άναμέσον σου καί άναμέσον τής γυναικός, καί άναμέσον τον σπέρματός σου καί άναμέσον τον σπέρματος αντής, καί αντός σον τμρήσει τήν κεφαλήν, καί τμρήσεις αυτού τήν πτέρναν»1. Ή γυναίκα τής οποίας τό σπέρμα θά συντρίψει τήν κεφαλή του φιδιού, του διαβόλου, είναι ή Παρθένος Μαρία καί τό σπέρμα της ό Χριστός.

Read More ->>

Η Σύλληψη και η Γέννηση τής Παρθένου

5. Η  Σύλληψη και η Γέννηση  τής Παρθένου

Τη Συλληψη της Παρθένου γιορτάζει ή Εκκλησία μας στίς 9 τού Δεκέμβρη καί τη Γέννησή της στίς 8 τού Σεπτέβρη.

Τίς πληροφορίες γιά τά γεγονότα αυτά τίς έχομε άπό τό « Πρωτοευαγγέλιο του Ιακώβου» καί μέ βάση αυτές τίς πληροφορίες γράφτηκαν καί οί σχετικές άκολουθίες των Θεομητορικών εορτών.

Πρίν άναφερθούμε στά γεγονότα θά πρέπει νά πούμε δυό λόγια γιά τους γονείς τής Παρθένου Μαρίας ή Μαριάμ. Ό Ιωακείμ καί ή ’Άννα, οί γονείς τής Παρθένου, ήσαν πλούσιοι, άλλά καί ευσεβείς καί θεοφοβούμενοι. Δέν είχαν παιδί καί αυτό τους στενοχωρούσε πάρα πολύ. Σέ μιά μεγάλη γιορτή πήγαν πρώτοι στό ναό γιά νά προσφέρουν τά δώρα τους, άλλά οί ιερείς δέν τό έπέτρεψαν αυτό,γιατί ήταν άτεκνοι καί ή άτεκνία ήταν όνειδος γι'  αύτοΰς. Είπαν οί ιερείς στόν Ίωακείμ:« ούκ έξεστίν σοι πρώτος προσενεγκειν τά δώρά σου, καθ’ ότι σπέρμα ούκ έποίησας εν τώ ’Ισραήλ»· δηλαδή, δέ σου επιτρέπεται νά προσφέρεις πρώτος τά δώρα σου, επειδή δέν έγέννησες παιδί. Τά λόγια αυτά σάν μαχαίρι έσχισαν τήν καρδιά τού ’Ιωακείμ. Αναφέρει τό Πρωτοευαγγέλιο: « έλυπήθη σφόδρα καί λέγων εν έαυτώ δέ θά φάγω ούτε θά πίω μέχρι πού νά μέ έπισκεφθει ό Θεός», καί άνεχώρησε στήν έρημο καί ή Άννα γιά τό σπίτι της.

Read More ->>

Τά Εισόδια της Παρθένου στο Ναό

6 Τά Εισόδια της Παρθένου στο Ναό

Τις πληροφορίες και τα στοιχεία για το γεγονός  της εισόδου Παρθένου τίς εχουμε ;πό τό «Πρωτοευαγγέλιο του Ιακώβου». Τά στοιχεια αυτά τά ξεκαθάρισε καί τά έβεβαίωσε ή συνείδηση τής Εκκλησίας με τό πέρασμα του χρόνου καί τά υιοθέτησαν όλοι οί Πατέρες μέ μεγάλο κύρος στην Έκλησία.

Σύμφωνα μέ τίς πληροφορίες αυτές, κάποτε είχε φθάσει ό χρόνος νά εκπληρώσουν τό τάμα τους ό Ιωακείμ καί ή Άννα. Νά άφιερώσουν δηλαδή τη μικρή κόρη στό Θεό, όπως είχαν ύποσχεθει. Καί εδώ είναι που πρέπει νά θαυμάζει κανείς την πίστη του άνδρογΰνου· Μιά καί μοναδική κόρη είχαν κι όμως δέ σκέφτηκαν όπως θά σκεφτόταν κάθε θνητός. Πιστοί στό Θεό του την άφιέρωσαν σάν δικό του δημιούργημα μέ την πίστη ότι Αυτός θά κάνει ό,τι καλύτερο. Αυτό φανερώνει άπόλυτη εμπιστοσύνη καί άγάπη στό Θεό. Αυτή ή πίστη πρέπει νά κυριαρχεί στίς σκέψεις καί στίς ψυχές όλων μας, πρός τό δικό μας συμφέρον.

Read More ->>

Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου

8 Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου

Ή Εκκλησία μας γιορτάζει τό γεγονός τοΰ Ευαγγελισμού τής Παρθένου στις 25 Μαρτίου.

Ή υπόθεση τοΰ Εύαγγελισμοΰ έχει ώς έξης: Ή Παρθένος Μαρία φεύγει άπό τό Ναό προετοιμασμένη, εφοδιασμένη μέ σπάνιες άρετές όσο κανένας άνθρωπος, άκολουθει τόν Ιωσήφ, τό μνηστήρα της, καί πηγαίνει στη Ναζαρέτ, 66 μίλια μακρυά άπό την Ιερουσαλήμ. Έκει στη Ναζαρέτ δέχεται την επίσκεψη του Αρχαγγέλου Γαβριήλ, που τής μετέφερε τό χαρμόσυνο μήνυμα του ουρανοί), τόν ερχομό του Μεσσία που μέ πολλή λαχτάρα περίμεναν οί Έβραιοι,.Τό χαρμόσυνο αυτό γιά όλη τήν άνθρωπότητα μήνυμα δόθηκε στή Μαρία 6 μήνες μετά που ή Ελισάβετ συνέλαβε τόν Ιωάννη τόν Πρόδρομο. Τή χαρμόσυνη αυτή άγγελία που δέχτηκε ή Μαρία άπό τόν άγγελο, τήν περιγράφει ό Ευαγγελιστής Λουκάς ώς εξής: « Έν δέ τω μηνί τω έκτω άπεστάλη ό άγγελος Γαβριήλ υπό τον Θεοϋ εις πόλιν τής Γαλιλαίος, ή όνομα Ναζαρέτ, πρός παρθένον μεμνηστευμένην άνδρί φ όνομα Ιωσήφ, έξ οίκον Αανίδ, καί τό όνομα τής παρθένον Μαριάμ. Καί είσελθών ό άγγελος πρός αύτήν είπε· Χοίρε, κεχαριτωμένψ ό Κύριος μετά σοϋ· ενλογημένη συ ’εν γυναιξίν. Ή δέ ίδοϋσα διεταράχθμ επί τώ λόγω αύτοϋ, καί διελογίζετο ποταπός εΐη ό άσπασμός οντος. Καί εΐπεν ό άγγελος αύτή μή φοβοϋ, Μαριάμ  ενρες γάρ χάριν παρά τώ Θεώ

Read More ->>

Επίσκεψη στην Ορεινή

9. Επίσκεψη στην Ορεινή

Μετά τόν Ευαγγελισμό της, ή Μαρία συνέλαβε εκ Πνεύματος Αγίου καί άρχισε ή εγκυμοσύνη της. Εκείνες τίς μέρες ξεκίνησε ή Παρθένος γιά τήν ’Ορεινή όπου κατοικούσε ή συγγενής της ή ’Ελισάβετ, ή Γυναίκα τοΰ Αρχιερέα Ζαχαρία.

Άς δοΰμε όμως πώς περιγράφει ό Ευαγγελιστής Λουκάς καί τό γεγονός αυτό: « ‘Αναστάσα δέ Μαριάμ έν ταϊς ήμέραις τανταις έπορεύθμ εις τήν ορεινή μετά σπονδής εις πάλιν Ιούδα, καί είσήλθεν εις τόν οίκον Ζαχαρίον καί ήσπάσατο τήν Ελισάβετ. Καί έγένετο ώς ήκουσεν ή Ελισάβετ τόν άσπασμόν τής Μαρίας, έσκίρτησε τό βρέφος έν τή κοιλία αυτής...»10 Καί στό γεγονός αυτό υπάρχει συμφωνία τοΰ Λουκά μέ τό κείμενο που προαναφέραμε.

Γιά την επίσκεψη τής Μαρίας, στη συγγενή της την Ελισάβετ προκύπτουν δυο ερωτήματα.

Read More ->>